GÜZEL NAMAZ NASIL KILINIR?

Namaz İslam’ın şartlarından en önemlisidir. Yani dinin direğidir. Namazda da en önemli şey, namazı güzel kılmaktır. Yani şartlarına dikkat etmektir.

Peygamber (as) :

  • “En kötü hırsız namazdan çalmadır” buyurmuştur. Yani namaz da acele edip, şartlarının hakkını vermemektir.

Namaza çok önem verilmelidir. Peygamber (as):

  • “Sizden biri namaz kılarken Rabbi ile konuşmaktadır” buyurur. ( Buhari Salaf: 36)

Kul namaz kılarken Cenab-ı Allah’ın huzurundadır. Onun için okuduklarına hareketlerine dikkat etmelidir.

Peygamber (as): “beni nasıl namaz kılarken görürseniz. Sizde öyle namaz kılınız” demiştir.

Peygamber (as) acele namaz kılan birini yanına çağırıp: “git namazını tekrar kıl!” demiştir. Ayrıca güzel kılınmayan namazın kıyamet gününde eski bohçaya sarılıp “al, bu senin namazların” denileceğini bildirmiştir.

Peygamberimizin bir müjdesi de:

  • Kim abdestini mükemmel alır; rükusunu secdesini tam yaparsa, büyük günahlarının dışındaki günahlarına kefaret olur” olmuştur. (B. Hadis Külliyafı:1/917)
  • “Ezanı işittiğinde ezan duası yapana şefaatim hak olur. “buyurmuştur. (Buhari Ezan:8)

Başta namaz öncesi hazırlığı güzel yapmak gerekir.

Önce idrar sıçramalarından korunmalı ve temizliği güzel yapmalıdır.

Tuvalete sol ayakla girilmeli, sağ ayakla çıkılmalıdır.

Girerken “yazelcelal”, çıkarken “gufraneke” denmelidir.

Özür yoksa erkekler ayakta yapmamalıdır.

Temizlik sadece kâğıtla olmaz, su ile de yapılmalıdır.

Tuvaletten çıkar çıkmaz abdest alınmaz.

Bir müddet yürünür veya oturulur veya öksürülür, son damlanın gelmesi sağlanır.

 

Abdest güzel alınmalı:

Önce abdeste mani olan şeylerin giderilmesi gerekir. Namaz temizlik olmadan olmaz.

Peygamber (as) kıyamet gününde ümmetini abdest nurlarından tanıyacaktır. Çünkü güzel alınan abdest insanın elini, yüzünü nurlandırır.

Abdest alırken hiçbir kuru yerin kalmaması için özen gösterilmelidir. Parmak aralarına, ayaktaki çatlakların içine su gitmesi sağlanmalıdır.

Bir de sıkışık abdestle namaz kılınmaz. Peygamber (as): “Avcının, hamalın ve hırsızın namazı kabul olmaz” buyurur. (Müslim Mesacid: 67)

 

Namazın farz olmasının şartları:

1-Müslüman olmak,

2-Buluğ çağına girmiş olmak,

3-Akıllı olmak.

Namazın güzel bir namaz olabilmesi için vesvesesiz, huşu içinde kılınması gerekir. Bir de tadil-i erkâna riayet edilmesi gerekir.

Rükûdan kalkışta, secdeler arasında “suphanallah” diyecek kadar durmak, okumakta tane tane okumak, hareketlerde acele etmemek gerekir.

Namazda ne okunduğunu bilmek, başka şeyler düşünmemek, namazı güzelleştirir.

Namaz, dosdoğru kılınacaktır. (A’raf: 170)

Her şeyin hakkı verilecektir.

Namazda başka şeylerle meşgul olunmaz, esnenmez.

“Namaz kulun Allah’a en yakın olduğu zamandır” diyor Peygamber (sav). (Müslim Salat: 215)

Haram lokmaya dikkat edilmeli, Allah’ın huzuruna temiz kalp, temiz mide ile çıkılmalıdır.

Cenab-ı Allah’a en güzel kulluk namazla olur. Allah buyruğunu tutanı sever ve onu halka sevdirir.

 

Kulluk şöyle olur:

  • Allah’ın emirlerini yerine getirmek,
  • Allah’ın haramlarından kaçmak,
  • Allah rızası için tebliğ yapmak buğz etmek,
  • Allah’ın gazabından korkmak,
  • Allah’ın rahmetini ummakla olur.

 

Aslında Allah’ın bizim kulluğumuza ihtiyacı yoktur. Bizim Allah’ın rahmetine affına, ikramına, ihsanına ihtiyacımız vardır.

Herkes hayatının sonunda bir karne alacaktır. Amel defteri verilecektir. Dünyada yaptığımız şeyler ahirette meyveye dönüşecektir. Buradan ne gönderirse, orada onu bulacaktır.

Allah Kuran’da:

  • “Allah’ı unutan ve bu yüzden de Allah’ın da onlara kendilerini unutturduğu kimseler gibi olmayın” diye uyarıyor. (Haşr: 19)

Amel diyoruz ama amel Salih amel olmalıdır. Yani, sırf Allah’ın rızası gözetilerek yapılan güzel iş ve yararlı iş yapılmalıdır.

Allah Kudsi Hadiste:

  • “Salih kullarım için hiçbir gözün görmediği, hiçbir kulağın işitmediği, hiçbir kimsenin aklına gelmeyen şeyler hazırladım” buyuruluyor.

Bir hadiste de: “Kıyamet gününde kulun ilk olarak hesaba çekileceği farz namazlarıdır. Eğer farz namazlar tam olarak kılındıysa, ne güzel. Eğer yerine getirilmemişse, şöyle denir: “Bakın bakalım nafile namazları var mı? Eğer nafile namazları varsa, farzın eksikliği onlarla tamamlanır.” (Ebu Davut Salat: 149)

Kur’an’da namazdan yüz çevirenin sıkıntılı bir hayatı olacağı ve ahirette kör olarak yaratılacağı bildirilmiştir. (Taha: 124-126)

Namaz nedir?

Kıyamet gününde insan ilk namazdan hesaba çekilecektir.

Kur’an’da “namaz kötü ve çirkin işlerden alıkoyar” buyurularak namaz kılmamız emrediliyor. Çünkü insan namazla arınır, namazla temizlenir. (Akebut: 45)

Peygamberimiz namaz kılmayı, günde beş defa yıkanmaya benzetmiştir.

Peygamber (as) a: “Cennette seninle olmak istiyorum” diyene Peygamber (as) “öyleyse çok secde et, bana yardımcı ol” demiştir. (Müslim, Salat: 43)

Namaz mü’minin miracıdır. Miraçta emredilmiş, miraç hediyesidir. Kılanı yüceltir.

Namaz dinin direğidir. Namazsız din olmaz. Peygamberimize: “Namazdan muaf tut sana inanalım diyenlere böyle demiştir.”

İnsandaki durgun elektriklenme secdede boşalır, namaz dirisi derler. Vücut, namazla zindeleşir.

Namaz, son nefeste güzel ölümle ölmeyi, gülerek rabbine kavuşmayı sağlar.

Namaz Peygamber (as)’ın son vasiyetlerindendir. Şöyle demiştir:

  • “Namaz hususunda Allah’tan korkun! Emriniz altındaki insanlar hakkında Allah’tan korkun! Dul ve yetimler hakkında Allah’tan korkun! Son nefesini teslim edinceye kadar namaza, namaza! Diye tekrar etti.”

Allah resulü namaz için “gözümün nuru” demiştir.

Allah’ın en çok sevdiği amel hangisidir? Sorusuna “vaktinde kılınan namaz” cevabını vermiştir.

Cenab-ı Allah ona: “İman eden kullarıma söyle namazı dosdoğru kılsınlar” (İbrahim: 31) diye emretmiş o da ayakları şişinceye kadar namaz kılmış, Hz. Ar’şe (ra):

  • “Allah senin günahlarını af etmiştir. Bu kadar kendini yorma” deyince:
  • Şükreden bir kul olmayayım mı? Cevabını vermiştir. (Buhari, Tefsir: 48)

 

 

NAMAZIN ŞARTLARI

 

1-VAKİT

Namaz vakit vakit emredilmiştir. Vakit girmeden o vaktin namazı kılınmaz.

Peygamberimiz vaktinde kılınan namazın en hayırlı ve sevaplı iş olduğunu bildirmiştir.

Nisa Suresi: 142. Ayetinde münafıkların namazı vaktinde kılmadıklarını, kılsalar da üşenerek kalktıklarını haber vermiştir.

Farz, vacip namazlar vaktinde kılınmayınca kazaya kalır. Cuma, bayram ve sünnet namazlar kazaya kalmaz.

Üç kerahat vakti vardır; Güneş doğarken, zevalde iken ve batarken.

Ezanın duyulması değil vaktin girmesi önemlidir.

 

2-NİYET

Niyetsiz amel olmaz. Niyet farzdır.

3 defa Estağfurullah dedikten sonra hangi namaz kılınacaksa o namaz ve türü zikredilir. Farz vacip veya sünnet mi olduğu belirtilir. 2 rekât, 4 rekât demek, rekât sayısını belirtmek gerekmez.

Niyet, tek namaz için yapılır.

Kaza namazında hangi namaz olduğu biliniyorsa ona niyet edilir. Bilinmiyorsa,

En son üzerime borç olan şu namazın kazasını kılmaya veya üzerime borç olan şu namazın kazasına diye ya baştan ya da sondan niyetlenilir.

 

3-KIBLE

Kuran’da “yüzünü mescid-i haram’a çevir” buyurur. (Bakara: 144)  Kıbleye dönmeden namaz olmaz. Bilmeden başka yöne doğru kılınan namazın iadesi gerekir.

Binek üzerinde kıbleden ayrılanın da namazı bozulur.

Peygamberimiz: “doğu ile batı arası kıbledir” buyurur. (Tirmizi, Salat: 130) solumuzu güneşin doğduğu yere, sağımızı da güneşin battığı yere çevirirsek kıble bulunmuş olur.

İnsanın önü gittikçe genişler.

 

4-BAŞLAMA TEKBİRİ

“Allahü Ekber” denir. Eller erkeklerde, kulak memelerine –kadınlarda, omuz hizasına kadar kaldırılır. A uzatılmaz beeer diye uzatılmaz.

Tekbir ayakta alınır. Yere oturan özürlü tekbiri ayakta alabilecekse ayakta alır. İmama uyan imam rükûda ise tekbiri ayakta alır.

Tekbir dil ile söylenir. İçten getirilmez.

İmamdan önce tekbir alınmaz.

Tekbir alınırken dik durulur. Baş arkaya gitmez.

 

5-KIYAM

Kıyam, ayakta durmak demektir. Gücü yeten mutlaka ayakta durur. Ayakta durmayan yere oturarak namaz kılar.

Bir hadiste şöyle buyrulur:

  • “Namazı ayakta kıl, gücün yetmezse, oturarak kıl. Oturmaya gücün yetmezse, yaslanarak kıl. Allah kimseye gücünün yeteceğinden fazlasını yüklemez”. (Buhari Tahsir:19)

Yaslanarak gücü yetmeyen yatarak kılar. Hiç gücü yetmeyen göz ucu ile kılar.

Farz vacip ve sabah namazının sünneti binit üzerinde kılınmaz.

Hanefilere göre ayakların arası 4 parmak, şafilere göre ayaklar omuz hizasında olur.

Gözler yumulmaz, oraya buraya bakmaz, secde yerine bakar.

Kadınlarda ayak topukları birleştirilir.

Açıkta da olsa kadın kıyamı, rükûyu, secdeyi terk etmez. Çünkü kadının namaz halinde görülmesinde sakınca yoktur. Yalnız arkasını bir sütreye dayaması gerekir.

 

6-KIRAAT

Kıraat namazda okumak demektir.

Namazda her rekâtta Fatiha suresini okumak gerekir. Farzların ilk iki rekâtında Fatiha’dan sonra sure veya ayet okunur. Sünnetlerin her rekâtında Fatiha’dan sonra sure veya ayet okunur.

İmama uyan sübhanekeyi okur, besmele çekmez. Fatiha ve sure okumaz.

Allah: “Kuran’dan kolay geleni okuyunuz” buyurur. (Müezzemmil:20)

Peygamber(as): “Namazda Fatiha suresini okumayanın namazı yoktur” (Müslim Salat:34) buyurmuştur. Fatiha tam doğru okunmazsa namaz bozulur.

Bir hadiste de : “Kim imama uyarsa, imamın kıraati onunda kıraatidir” buyurmuştur. (Hadis Ans:16/257)

İçinden okumak olmaz gırtlaktan ses çıkarmalı dudaklarla okunmalı, hafifçe kulak duymalıdır.

Acele edilmez Kur’an’da: “Ku’ran’ı tane tane oku!” buyurulur. (Müezzemmil :4)

Sureler sıraya göre okunur. Tek sure atlanmaz. Uzun sure önce okunur.

Sure ve ayet kitaptan ve kâğıttan okunmaz. 3 defa süphanallah diyecek kadar okumaya ara verilirse namaz bozulur.

Eğer okunan sure ve ayet yanlış okunur, manası bozulursa, namaz bozulur. Onun için en iyi ve doğru bilinen sureler okunmalıdır.

 

7-RUKU

Rükû, eğilmek demektir.

Eller dizleri kavrayacak şekilde, sırt düz şekilde eğilinir. Kollar kıvrılmaz, baş düz tutulur. Gözler, iki ayak parmaklarının ortasına bakar.

Ayaklar da dizden bükülmez.

Kuran’da: “ey iman edenler! Rükû edin.” Emri vardır. ( Hac:77) Mazeret yoksa rükûsuz namaz olmaz.

İmama rükûda yetişen en az bir defa subhane rabbiyel azım “, derse tek biri de ayakta aldıysa, o rekâtı imamla kılmış olur.

İmamdan önce rükûya varılmaz. Rükûdan kalkılmaz. Rükûda üç defa subhane rabbiyel azim” denir.

Rükûdan kalkan tam dik duruncaya kadar doğrulur suphanallah diyecek kadar durur, secdeye ondan sonra hareket eder.

İmama yetişilemeyen rekâtlar sonra aynen kılınır. Çünkü o rekâtlar kazaya kalmıştır.

 

8-SECDE

Secde, alnını yere koymaktır.

Bayanlar secde halinde derli toplu olmalı, tesettüre son derece dikkat etmelidirler. Secde halindeyken alın, burun, iki elin içi, dizler ve ayak parmak uçları yere değmelidir.

Peygamber (as) yedi kemik üzerine secde edilmesini söylemiştir. (Ramuzel–Ehadis: 49/14 + 443/3)

Ayakların üst kısmı yere değmemelidir. Erkekler sağ ayaklarını dikerler. Ayaklar havaya kalkmaz. Dirsekler yere değmez. Erkekler kolları vücuttan ayırır, kadınlar ise vücuda yapıştırır.

Cemaatle kılan imamdan önce yatıp kalkmaz. Yumuşak yere secde edilmez.

Takke, bere, sarık alnı örtmemelidir.

Secdedeyken kulun Allah’a en yakın olduğu andır. Bu şuurla secde edilmelidir.

Secde de üç defa “sübhane rabbiyel a’la” denir. İki secde arasında tam oturulur suphanallah diyecek kadar beklenir.

Ayağa kalkarken mazeret yoksa eller yardımıyla kalkılmaz.

Secde de gözler uzun süre kapatılmaz.

 

9-OTURUŞ

Namazda ikinci rekâttan sonra oturulur. Ettehiyatü okunur. İkindi ve yatsı namazlarının sünnetinde salli, barikte okunur.

Oturunca düzgün bir şekilde oturulur. Gözler iki diz ortasına bakar. Eller diz üzerine konur sağ ayak dikilir kadınlar ayaklarını sağ tarafa yatırırlar.

Son oturuşta ettehiyatü salli, barik ve rabbene okunur. Önce sağa sonra sola “esselamü aleyküm verah metullah” denir. Selam verilir gözler omuza bakar.

Son oturuşta ettehiyatuyu okurken “ le ilahe illallah” derken sağ el yumruk yapılır. İşaret parmağı kaldırılır. “illallah” derken parmak indirilir. Uzun sure parmak kalkmaz. ( Hadis Ans : 8/8384)

Bir hadislerinde peygamber (as):

  • “Namazı için şüpheye düşen, doğrusunu düşünsün. Sonra selam versin, sehiv secdesi yapsın yani yanıldığı için iki secde daha yapsın “ buyurulur. (H. Döndüren, İslam İlmihali: 336)

Bu secde farzın gecikmesi, vacibin terki durumunda yapılır.

Namazın sonunda tesbih duası yapmak sevaptır. Peygamber (as) şöyle buyurur: “her namazdan sonra 33 defa sübhanellah, 33 defa elhamdülillah, 33 defa allahuekber, deyiniz.” (Müslim Mesacit: 146 + riyazü’s – Salihın: 1148 )

Namazdan sonra yapılan duaya “ âmin” demek veya dua etmek peygamberimizin tavsiyeleri arasındadır. Çünkü namazlardan sonra yapılan duaları Cenab-ı Allah kabul eder.

Namazlardan sonra okunan Kur’an ve Mevlitten sonra “şunun şunun için hassaten Allah rıza için Fatiha” demek uygun değildir.

Sebebi, şirk nedir? Ortaklıktır. Cenab-ı Allah’a yapılanın başkasına, başkasına yapılanın da Cenab-ı Allah’a yapılmasıdır.

Bir şey Allah içindir. Ya da başkası içindir. Hem Allah için hem başkası için olmaz.

Böyle demek Fatiha’yı Allah ve başkaları arasında bölüştürmek olur. Bir şey ya Allah içindir ya da değildir.

Namaz kılanın önünden geçilmez. Bu konuda maliki mezhebine göre kılanın müdahale hakkı vardır.

Peygamberimiz şöyle buyurur: “Namaz kılanın önünden geçen kimse, ne kadar günah olduğunu bilseydi, kırk yıl beklemeyi, namaz kılanın önünden geçmekten daha hayırlı bulurdu.” (Buhari Salat: 101)

Namaz kılanda biraz dikkat etmelidir. Bir kenara durmalı veya önüne sütre koymalıdır.

Camiye gidebilenin namazı camide kılmasının sevabı çoktur.

Allah resulü camileri cennet bahçelerine benzetmiştir. Buyurmuştur ki: “Cemaatle kılınan namazın sevabı, tek başına kılınan namazdan yirmi yedi kat daha fazladır.” (Müslim Mesacid: 42)

Camiye gitme imkânı yoksa evde ailecek cemaat olunmalıdır. Bu çocukların veya ihmal edenlerin alışması bakımından önemlidir.

Sandalyede, taburede namaz olur mu? Merdivenleri tıpış tıpış çıkan bir boş tabure bulursa oturuyor. Bulamazsa yere oturabiliyor.

Peygamber (as) : “Ayakta kıl! Eğer buna gücün yetmezse oturarak, buna yetmezse yaslanarak kıl! Buna gücün yetmezse sırt üstü kıl.” (Tirmizi Salat: 157) demiştir.

Mezheplerin hiç birinde sandalyede namazdan bahsedilmemiştir.

Hac suresi 77 de “Rükû et secde et.”  Buyuruluyor. Rükû ve secdeyi zorla yapabilen sandalyede namaz kılamaz.

Sandalyede, taburede namaz olamayacağına dair Din İşleri Yüksek Kurulunun fetvası vardır.

 

NAMAZIN TERKİ

Kuran’da: “Öyle bir nesil ki, namazı bıraktılar. Nefislerine ve arzularına uydular. Bu yüzden sapıklıklarının cezasını çekecekler.” (Meryem: 59) deniliyor.

Peygamberimiz: “Aleyhinizde yaktığınız ateşi namazla söndürünüz.” (B. Hadis Kül. 1/933)

  • “Namazı olmayanın ahirette diğer işlerine bakılmaz.” (Hadis Ans: 14/5067) diye bildiriliyor.

Allah soruyor: “Ey insanlar! Sizi yaratan, düzgün ve dengeli kılan, her şeyi tam ve düzgün yapan, ihsanı bol Rabbine karşı aldatan nedir?” (İnfitar: 6-8) diye.

Namaz kaçkını birbirine:

  • Bana öyle bir mazeret bul ki, namaz kılmayayım der. O da:
  • Gayri Müslim ol, “olamam Müslümanım”
  • Çocuk ol, “olamam”
  • Deli ol, “olamam” öyle ise namaz kıl der.

Bir hadiste: “Namaz insanla şirk ve küfür arasında bir perdedir. Namazı terk etmek bu perdeyi kaldırmaktır.” Buyurulur. (Riyazu’s – Salihın: 397)

Hz. Ömer (ra) “Namazı terk edenin İslam’dan nasibi yoktur” demiştir.

Bir şair şöyle der:

“Çekme dünyanın nazını,

Kıl beş vakit namazını,

Yarın kılarım diyenin,

Bugün kıldık namazını.”

İnsanımıza 7-10 yaşında öğretilmiyor. 10-15 yaşında daha çocuk deniyor. 15-20 yaşında daha genç kam alsın, gençliğini yaşasın deniliyor. İş sahibi olunca işi çok, vakti yok, oluyor. Yaşlanınca çişini tutamıyor. Din, işime, eşime karışmasın dersin. Ölürsün salan verilir, din leşine karışır.

Adam gece memurlar görmeden kendi buğdayından biraz aşırmış, camiye gitmiş. Namazdan gelirken memur adama:

  • “Senin yaptığını gâvur yapmaz” demiş.

Adam eyvah! Demiş gördüler herhalde diye düşünmüş.

Titrek sesle ne demek istediğini sorunca,

Memur: Gâvur namaz kılar mı? Demiş.

Hocaya sormuşlar:

  • Namaz kılmayan kâfir olur mu?
  • Olmaz olmaz ama kâfir işi işlemiş olur” cevabını vermiş.

Namaz ölçüdür.

Ben namazlardan sonra “Namazsız ömür verme Allah’ım!” diye dua ediyorum. Çünkü namaz, nasıl olsa istenen bir ibadet. Kefareti olmayan bir ibadet.

Kıyamet günü insana ilk namazdan sorulacak namaz tam ise diğer sorulara geçilecek. Namaz noksansa, diğer sorulara geçilmeyecek.

 


Bu yazıyı 2.344 kişi okudu.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.